Hiab’ın X-HiPro 192 E-5 hiyabı, kol 3,4 metre erişimdeyken 4.450 kg, 15 metreye açıldığında 770 kg kaldırıyor. Hiyap nedir, kısaca kamyona kurulu ve kolu eklemlerinden katlanan bir vinçtir. Tek bir kaldırma gücü yoktur, gücü kolun açıklığına göre değişir. Sınıflar ve kiralama biçimleri hiyap kiralama sayfasında.
Ton-metre, bir yük tablosuyla
Ton-metre, kancadaki yükün tonla ağırlığı ile kancanın vincin dönme eksenine olan yatay uzaklığının çarpımıdır. Hiab, X-HiPro 192 E-5’in kaldırma kapasitesini 149 kNm, yani 15,2 ton-metre olarak veriyor.
Föy aynı vinç için yedi mesafede kaç kilo kaldırılabildiğini de yazıyor. Aşağıdaki tabloda bu temel değerler var. ADC (Automatic Duty Control), Hiab’ın SPACE adlı vinç kontrol sistemindeki bir işlev. Föy bu işlevle ulaşılan daha yüksek değerleri ayrı bir satırda veriyor, onlar hesaba katılmadı.
| Kolun erişimi | Kaldırabildiği yük | Erişim × yük |
|---|---|---|
| 3,4 m | 4.450 kg | 15,1 ton-metre |
| 4,9 m | 3.050 kg | 14,9 ton-metre |
| 6,7 m | 2.080 kg | 13,9 ton-metre |
| 8,7 m | 1.500 kg | 13,1 ton-metre |
| 10,7 m | 1.140 kg | 12,2 ton-metre |
| 12,8 m | 920 kg | 11,8 ton-metre |
| 15 m | 770 kg | 11,6 ton-metre |
Son sütun iki rakamın çarpımı. 6,7 metre satırında hesap 6,7 × 2,08 = 13,9 ton-metre eder.
Hiyap kaç ton kaldırır, kol uzadıkça ne olur
Tablodaki çarpım sabit kalmıyor. Kol kısayken 15,1 ton-metre olan değer, 15 metrede 11,6 ton-metreye iniyor.
Bu yüzden föydeki en büyük ton-metreyi mesafeye bölmek uzak mesafede iyimser bir sonuç verir. 15,2 ton-metreyi 15 metreye bölmek 1 tondan biraz fazlasını verir, tablo ise o mesafe için 770 kg diyor. Aradaki fark yaklaşık 240 kg.
Yerini 20 Ocak 2027’de yenisine bırakacak olan 2009 tarihli Makina Emniyeti Yönetmeliği, kaldırma makinelerinde azami yükün makine üstünde belirgin biçimde işaretlenmesini istiyor. Yük konfigürasyona göre değişiyorsa kumanda yerinde her konfigürasyon için izin verilen yükü gösteren bir yük plakası bulunmalı. Yükün ineceği mesafe için tabloda hangi değerin yazdığını operatöre sorabilirsiniz.
Kola takılan uzatma da yükten düşülür
Kola mekanik bom uzatması takıldıysa tablodaki kilo olduğu gibi okunmaz. Palfinger, PK 14.501 serisinin yük tablosu notunda mekanik bom uzatmaları kullanılırsa tablodaki yüklerin bu uzatmaların ağırlığı kadar azaltılacağını yazıyor. Kancanın ağırlığının mobil vinçlerde nasıl sayıldığı mobil vinç sayfasının sık sorulanlar bölümünde.
Yükün kilosunu verirken ona bağlanacak sapanları ve aparatları da toplama katın. Uzak bir noktaya inecek, sınıra yakın bir yükte bu fark hangi aracın geleceğini değiştirebilir.
Eğim ve aşırı yük düzeneği
Hiab föyüne göre X-HiPro 192 tam kapasiteyle en çok 5 derecelik eğimde çalışabiliyor. Daha dik bir yerde kurulan vinç, tablodaki tam değerlere ulaşamaz.
Aynı 2009 tarihli yönetmelik, yeni yönetmeliğe geçilecek 20 Ocak 2027’ye kadar, azami yükü 1.000 kg ve üstü olan makinelerde operatörü aşırı yüke karşı uyaran ve tehlikeli hareketleri önleyen bir düzenek istiyor. Hiab’ın 2022 broşüründe bu düzeneğin nasıl çalıştığı anlatılıyor: vinç kapasitenin yüzde 90’ında sesli ve ışıklı uyarı veriyor, tam kapasiteye ulaşınca yükü uzaklaştıran bütün hareketleri durduruyor.
Hiyap yetmediğinde
Yük çok ağırsa ya da vincin yaklaşamayacağı kadar uzaktaysa başka bir araç gerekir. İki aracı yan yana koyan karşılaştırma hiyap ile mobil vinç arasındaki fark yazısında, mobil vinç sınıfları ise mobil vinç kiralama sayfasında.
Kamyonun duracağı noktadan yükün ineceği yere kadar olan yatay mesafeyi adımlayın ve yukarıdaki tabloda en yakın satıra bakın.
Sık sorulanlar
Hiyabın kancası kaç metre yükseğe çıkar?
Modele göre değişir. Hiab föyünde X-HiPro 192 E-5 için vincin kamyona bağlandığı seviyeden yükseklik, hidrolik uzatmayla 17,6, elle takılan uzatmalarla 20 metre yazıyor. Yerden yükseklik için şasinin yüksekliği de eklenir.
Hiyabın kolu kamyonun her yanına döner mi?
Föyler dönme açısını ayrıca yazar. Hiab X-HiPro 192'de bu açı sürüme göre 190 ile 415 derece arasında, Palfinger PK 14.501'de 420 derece. 190 derecelik bir sürüm kamyonun çevresinde tam tur atamaz.